To soja or not to soja?


Soja is bijzonder populair in de vegane en macrobiotische keuken. De oorzaak van haar heldenstatus heeft te maken met de eiwitten. Ze bevat namelijk alle essentiële aminozuren en kan daarmee als volwaardige eiwitbron worden beschouwd. Zo kan er zonder gevaar voor eiwittekorten afgezien worden van dierlijke eiwitbronnen. Maar is soja werkelijk een onschuldig voedingsmiddel die dagdagelijks in het vegane eetpatroon kan gebruikt worden?

Wetenschappelijk

Om hier antwoord op te vinden, bekijken we eerst eens de plantenfamilie. Soja is een peulvrucht en peulvruchten behoren tot de vlinderbloemigen (Fabiaceae). Typisch aan deze familie is de aanmaak van eiwitten in hoge mate, wat uitzonderlijk is in het plantenrijk. De meeste peulvruchten bevatten 20%-25% eiwitten. Ter vergelijking granen: tot 17% bij de tarwefamilie. Soja is de absolute koploper en bevat maar liefst 40% of meer eiwitten. Dit is een zeer uitzonderlijk gegeven in het plantenrijk. Wanneer planten in deze hoge hoeveelheden eiwitten aanmaken, gaat dit altijd gepaard met gifstoffen. Zo zien we bij de peulvruchten, en vooral bij soja, diverse ongunstige stoffen zoals lectines (hemagglutenine), veel saponinen en veel purines:

  • Lectines: kunnen oa. tot een lectinevergiftiging leiden met als symptomen misselijkheid en braken. Een juist bereidingsproces kan deze stof verstoren (niet volledig elimineren) en is dus absoluut noodzakelijk. Rauwe sojaproducten zoals sojamelk en ~drinks, rauwe tofu, sojameel, … zijn niet voor consumptie geschikt!

  • Saponinen: de triterpene saponinen werken zeer prikkelend op de darmen en dienen vermeden te worden bij gevoelige darmen.

  • Purines: werken zeer verzurend in het lichaam en zijn uit den boze voor reuma- en jichtlijders. Soja bevat meer purines dan dierlijk orgaanvlees!

Bij gefermenteerde sojaproducten (shoyu, tamari, tempeh) worden een deel van de ongunstige stoffen geëlimineerd waardoor ze meestal beter verdragen worden.

Binnen de secundaire plantinhoudstoffen bulkt soja van de fyto-oestrogenen. Door het industriële gebruik van soja en de toevoeging ervan in heel veel voedingsmiddelen, consumeren we teveel fyto-oestrogenen met gevaar voor gynaecologische kankers. Je hoort dikwijls bij vrouwen ook borststuwing door consumptie van soja. Voor mannen is soja volledig af te raden en zeker voor kleine jongens bij wie borstvorming voorkomt bij consumptie van soja. Sojamelk als alternatieve melk bij bijvoorbeeld koemelkeiwitallergie en lactoseintolerantie is om die reden absoluut te vermijden!

Geesteswetenschappelijk

Als we geesteswetenschappelijk de zaak bekijken dan zien we dat de etherwerking van soja sterk naar binnengaat. De plant wordt saturnaal beïnvloed en eigen aan deze invloed is het naar binnen treden, in zichzelf treden. Dit zien we duidelijk bij de oosterling die (gefermenteerde) soja als voornaamste eiwitbron tot zich neemt. Het zijn kleine mensen met een grote beweeglijkheid maar die bijzonder op zichzelf gericht zijn. Zo kunnen ze sterk geconcentreerd werken en sporten. De geestelijke gesteldheid is van die aard dat ze ook de innerlijke energie- en concentratiestromen in het lichaam duidelijker aanvoelen. Het is geen toeval dat bewegingsleren zoals Tai Chi en energetische genezingsvormen uit het Oosten komen. Door het sterk naar binnen gericht zijn, kan men bijv. in China met wel 10 of 15 mensen in één appartement wonen. Dit zou ondenkbaar zijn in het westen. De westerling heeft andere taken en uitdagingen. Hij dient meer naar buiten te treden en zijn taken liggen veel meer in de sociale sfeer. Daarbij geeft soja weinig IK-kracht wat je ook bij de oosterling duidelijk merkt. Confuscianisme kon er goed gedijen. Deze inzichten dienen we te plaatsen tegen het daglicht van het westerse kind die bij een intolerantie of allergie vaak een (veel te) lange periode sojamelk consumeert als alternatieve voeding. Het gevaar dat het kind na een bepaalde tijd zeer gesloten wordt, bijna opgesloten in zichzelf zit, is in mijn praktijk al enkele keren voorgekomen. Maar ook volwassen die hiervoor gevoelig zijn, kunnen beter soja mijden. Soja is op geestelijk vlak zeker niet voor iedereen geschikt!

Ecologisch

Tot slot is de ecologische voetafdruk van soja niet onbesproken. Door de hoge sojaconsumptie, als gevolg van dierenvoeder en de vegane vraag, wordt veel natuur ontgonnen voor de aanplant van soja. Immense hoeveelheden soja worden in Europa geïmporteerd. Zo werd er in 2012 maar liefst 23 miljoen ton sojaschroot en 12,5 miljoen ton sojabonen geïmporteerd, waarvan 75% van gentechnische oorsprong stamden. Het grootste deel komt terecht in de voederbakken van veebedrijven. Duitsland, Zwitserland en Oostenrijk doen pogingen om minder soja-afhankelijk te worden door eigen eiwitrijke voederplanten te verbouwen zoals akkerbonen, erwten en lupinen. Eechter blijft Europa voor het overgrote deel afhankelijk van geïmporteerde soja. Indien 5% van de bevolking veganistisch zou eten, dan is de aanvoer van niet-gemanipuleerde soja (bio-kwaliteit) volledig utopisch (Duitsland). De teelt van soja vraagt daarenboven veel (kunst)mest wat zeer nefast is voor de natuur.

Omwille van deze donkere keerzijde van sojamedaille gebruiken we in bij de Vegetarische Kookacademie nooit (rauwe) soja. Daar bij andere plantaardige eiwitbronnen ook minpunten te noemen zijn (bijv. gluten in seitan, …) toont ons dat het plantaardige eiwitverhaal niet evident is. Een evenwichtige vegane maaltijd samenstellen waarbij alle noodzakelijke voedingsstoffen te vinden zijn, is vanuit regionaal aanbod moeilijk.

#veganistisch #vegetarisch

Featured Posts
Recent Posts
Archive
Search By Tags
Er zijn nog geen tags.
Follow Us
  • Facebook Social Icon
  • Twitter Social Icon
  • Google+ Social Icon
Partner van :

H3 Consulting - Vegetarische Kookacademie

Omer Wattezstraat 11

9688 Schorisse

Mail: vegkookacademie@telenet.be

Tel.: 0478740323 (Sigrid) of

0473236378 (Johan)

BE 0743.414.235

Openingsuren:

- ma - vrij van 10u tot 18u en 's avonds afhankelijk van de lessen

- zat van 9u tot 18u 

Webshop: www.denatuurkeuken.be

De Vijfkant 
bio-dynamische bakkerij
Wil je op de hoogte blijven van ons kook-, bak-, en kruidenlessen? Ben je benieuwd naar natuurvoedingsnieuws, kruidenweetjes, keukentips, lekkere recepten, ...? Dan zal onze nieuwsbrief je zeker smaken. Hieronder kan je je alvast inschrijven. Gebruik het formulier ook voor andere vragen.
©2017 created by sigriddewaele.be